Page 61 - HAVA-İŞ SAYI 105

Ülkemizin saygın mütefekkirlerinden Cemil Everyone knows that Cemil Meriç, one of
Meriç’in ilim, irfan, düşünce ve edebiyat uğruna our country’s esteemed thinkers, struggled
nice çabalar sarf ettiği herkesin malumudur. for wisdom, enlightenment, thought and
Hatta o, bu uğurda gözlerini kaybedecek kadar literature. He lived for the reality so much that
hakikat peşinde yaşamıştır. Çoğumuz Batı’yı ve he lost his eyes in this way. Many of us have
eserlerini onun sayesinde tanıdı ve yine onun met with West and its pieces thanks to him
sayesinde Doğu-Batı mukayesesini yaparak and gained a wide accumulation of thought by
engin bir düşünce birikimi kazandı. making a comparison of East –West.
How many of us know the writings of this
Bu büyük düşünürün çocuk edebiyatına great thinker about children’s literature that
dair, zamanın Türk Edebiyatı dergisinde were published in Turkish Literature journal in
yayımlanmış yazılarını kaçımız biliyoruz peki? his time? Can we add his words to children’s
Günümüzdeki çocuk edebiyatı tartışmalarına literature discussions in our day? Even if
onun sözlerini dâhil edebiliyor muyuz? Her ne we support national children’s literature, do
kadar yerli çocuk edebiyatını savunsak da hâlâ we refrain from admitting that we have not
özümüzü bulamadığımızı, yerli ve buralı eserler been able to find our essence yet and there
yazanlarımızın azlığını itiraf etmekten çekiniyor is a fewness of authors who write national
muyuz? literature pieces belonging to here?

Cemil Meriç’in yazılarındaki her zamanki latif
eleştirel üslup ve bilgi birikimi, hayranlık
uyandırmaya devam etmektedir. Batı’yı ve
Doğu’yu iyi bildiği için yeni bir tür olan çocuk
edebiyatına dair gelişmeleri karşılaştırmalı
olarak takip etmiş coğrafyamızın da ilk
düşünürlerindendir. Dünya genelindeki (yani
ağırlık olarak Batı’daki) çocuk edebiyatı
çalışmalarını beğenmediğini sözlerinden
anlamak mümkündür. Yazılanların çoğunu, genç
dimağları zehirleyen muzır birer neşriyat olarak
değerlendirmiştir: “Yayınevi sahiplerinin sefil
çıkarları uğruna piyasaya sürdükleri abur cubur Critical style and knowledge accumulation
kitaplara körpe zekâları teslim etmeğe kimin in Cemil Meriç’s writings continue to evoke
hakkı var!” demiştir! admiration. As he knew the West and the
East very well, he was the first thinker of our
geography who followed comparatively the
Ona göre, piyasayı sarmış “abur cubur” kitaplar
olsa da sağlam kitapların varlığından da haberdar developments related to children’s literature
which was a new kind. It is possible to
etmiştir bizleri. Çocukları bu tür kitapları understand from his words that he disliked
okumaya iten sebep ise Cassel’in Edebiyat the studies in children’s literature in the whole
Ansiklopedisi’nde gizlidir: “Çocukları eğlendirmek world (especially in the West). He assessed
amacı güden kitaplar Batı Avrupa 'da XVIII. asrın many of these writings as harmful publication
ortalarına doğru yayınlanmağa başlamıştır. Bu poisoning the youth: “Who has the right to
tarihten önce gençlere mahsus edebiyat; dinî surrender the fresh intelligence to snack books
eserler, görgü kitapları ve okul kitaplarından which publishing house’s owners release to
ibaretti. Tek amaçları öğretim olan bu eserler, market for their own miserable benefit!” he
matbaanın icadından önce yazma olarak said.
elden ele dolaşıyordu... Çocuklar eğlenmek
istedikleri zaman mektep kitaplarından daha According to him, even if there were “snack”
çekici eserler arıyorlardı: Ezop’un masalları books surrounding the market, he also
gibi yetişkin insanlar için yazılan kolay anlaşılır informed us about good books’ existence.
59 59